Fitodegradacja i biodegradacja w ryzosferze jako skuteczne metody rekul-tywacji gruntów skażonych związkami organicznymi (artykuł przeglądowy)
|
|
||||||||
| Autorzy: | Mariusz Spaczyński1, Aleksandra Seta-Koselska1, Paweł Patrzylas1, Agnieszka Betlej1, Ewa Skórzyńska-Polit1 1Katedra Fizjologii i Biotechnologii Roślin, Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II ul. Konstantynów 1H, 20-708 Lublin |
||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Streszczenie : | Techniczne metody oczyszczania rozległych terenów o niskim i średnim stopniu zanieczyszczenia są wprawdzie wydajne, ale jednocześnie niezwykle trudno je zastosować na szerszą skalę. Związane jest to z wysokimi kosztami, oraz potrzebą dysponowania wyspecjalizowanym sprzętem podczas remediacji. Znacznie mniej skomplikowaną metodą jest fitoremediacja. Jest to technologia oczyszczania środowiska, która wykorzystuje ponadprzeciętne zdolności niektórych gatunków roślin do akumulacji (tzw. hiperakumulacji) lub metabolizowania trujących substancji chemicznych. Nieocenioną rolę przy degradacji szkodliwych związków organicznych pełnią także mikroorganizmy glebowe, które bytując w strefie przykorzeniowej często w znacznie większym stopniu niż rośliny uczestniczą w mineralizacji ksenobiotyków. Poprzez to, iż rośliny stwarzają mikroorganizmom glebowym dogodne warunki do życia – dochodzi tutaj do swoistej współpracy między nimi. Wykorzystując tę współpracę można również w sposób bardzo efektywny usuwać z gleby wiele toksycznych związków organicznych takich jak pestycydy, polichlorowane bifenyle, wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne oraz inne związki ropopochodne. Chociaż jest to proces stosunkowo powolny w porównaniu z innymi metodami, niska inwazyjność oraz względy ekonomiczne przemawiają na jego korzyść. Obecnie coraz częściej obserwuje się próby usprawnienia naturalnego procesu fitoremediacji przez wykorzystanie metod inżynierii genetycznej. Między innymi wszczepia się do genomu roślinnego geny kodujące cytochromy z innych organizmów. Pomysł ten jest stale rozwijany, a wyniki coraz śmielej prowadzonych w tym zakresie prac badawczych są obiecujące. |
||||||||
| Słowa kluczowe : | Ksenobiotyki organiczne, Detoksyfikacja, Fitoremediacja, Cytochrom P450, S-tranferazy glutationowe | ||||||||
| Język : | angielski | ||||||||