Prognozowanie plonów łubinu wąskolistnego w oparciu o wybrane scenariusze zmian klimatu
|
|
||||||||
| Autorzy: | Krystyna Grabowska1, Aneta Dymerska1, Katarzyna Pożarska1, Jan Grabowski1 1Katedra Gospodarki Wodnej, Klimatologii i Kształtowania Środowiska, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Pl. Łódzki 1, 10-724 Olsztyn |
||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Streszczenie : | W pracy zbadano wpływ czynników pogodowych na plonowanie odmiany Mirela łubinu wąskolistnego w latach 1990-2008 oraz dokonano prognozy plonów na lata 2050-2060, z wykorzystaniem modeli pogoda-plon, przy założeniu trzech scenariuszy zmian klimatu przeznaczonych dla Europy Środkowej: GISS model E, HadCM3 i GFDL. Materiał źródłowy stanowiły wyniki doświadczeń odmianowych oraz obserwacje meteorologiczne pochodzące ze stacji doświadczalnych COBORU, zlokalizowanych w północno-wschodniej Polsce. W analizach zastosowano metodę korelacji i regresji wielokrotnej krokowej postępującej. Dopasowanie modeli oceniono na podstawie współczynnika determinacji R2, poprawionego współczynnika determinacji R2adj, błędu standardowego estymacji oraz współczynnika determinacji R2pred wyznaczonego przy użyciu procedury Cross Validation. Istotność równań regresji określono za pomocą testu F-Snedecora. Jedno z równań posłużyło do prognozy plonowania łubinu w warunkach podwojenia zawartości CO2 w atmosferze. Stwierdzono, że wpływ czynników meteorologicznych na plonowanie łubinu wąskolistnego był zróżnicowany w zależności od lokalizacji stacji. Na wysokość plonu najczęściej istotnie wpływała temperatura (maksymalna, średnia i minimalna) początkowych okresów wegetacji oraz opady w okresie koniec kwitnienia–dojrzałość techniczna. Badania wykazały, że przewidywane zmiany klimatu wpłyną korzystnie na plonowanie łubinu. Plony symulowane były wyższe od uzyskiwanych w latach 1990-2008, a najbardziej korzystny okazał się scenariusz HadCM3. |
||||||||
| Słowa kluczowe : | łubin, plon, czynniki meteorologiczne, scenariusze zmian klimatu | ||||||||
| Język : | polski | ||||||||